VDS seçerken önce iş yükünün CPU, RAM ve disk ihtiyacı ölçülür. Ardından işlemci modeli ve nesli, overcommit politikası, disk tipi (NVMe ya da SATA SSD) ve IOPS limiti, port hızı ve trafik politikası, veri merkezi lokasyonu ve kullanıcılara gecikmesi, yedekleme sıklığı ve kimin sorumlu olduğu, DDoS koruma katmanı, destek yanıt süresi ve paket yükseltme esnekliği karşılaştırılır. Sadece fiyat karşılaştırması yanıltıcıdır.
Aşağıdaki 12 kriterin her biri için neye bakmanız gerektiğini, sağlayıcıya hangi soruyu soracağınızı ve hangi cevabın kabul edilebilir olduğunu yazdık. Yazının sonundaki tabloda aynı soruları Xeon Platinum işlemcili VDS paketleri sunan Bulutzone için de yanıtladık; doğrulanmış bilgi olmayan satırları boş bıraktık, çünkü o soruları her sağlayıcıya olduğu gibi bize de sormanızı öneriyoruz.
1. Önce iş yükünüzü tanımlayın
Paket seçimi ölçümle başlar. Mevcut sunucunuz veya hosting hesabınız varsa en yoğun saatte işlemci kullanımını, bellekte "available" değerini, disk bekleme süresini (iowait) ve aylık çıkış trafiğini not alın. Yeni bir proje için beklenen eşzamanlı kullanıcı sayısını, veritabanı boyutunu ve kullanılacak yazılım yığınını yazın. Bu tanım olmadan yapılan karşılaştırma, fiyat karşılaştırmasına dönüşür. Bellek hesabının ayrıntıları VDS'te ne kadar RAM gerektiği yazımızda, yavaşlamanın nereden geldiğini bulma yöntemi darboğaz tespiti rehberimizde.
2. İşlemci: model, nesil ve çekirdek sayısı
"4 çekirdek" tek başına bir şey söylemez; aynı çekirdek sayısında işlemcinin nesli ve saat hızı performansı belirler. Sağlayıcıdan işlemci modelini isteyin ve üreticinin resmi ürün sayfasında çıkış tarihine, temel ve turbo frekansına bakın. Örneğin Intel'in ürün sayfasına göre Xeon Platinum 8260, 2019'un ikinci çeyreğinde çıkan, 24 çekirdekli ve 48 iş parçacıklı, 2,40 GHz temel ve 3,90 GHz turbo frekanslı 2. nesil Xeon Scalable işlemcidir. Sunucuyu aldıktan sonra modeli içeriden kontrol edebilirsiniz; ancak bazı hypervisor yapılandırmaları gerçek modeli gizleyip genel bir sanal işlemci adı gösterir.
lscpu | grep -i -E "model name|^CPU\(s\)"Kabul edilebilir cevap: Model adı açıkça veriliyor; "yüksek performanslı işlemci" gibi genel ifadelerle yetinilmiyor.
3. Kaynak garantisi ve overcommit
VDS ve VPS'in ikisi de hypervisor üzerinde çalışan sanal makinedir; fark, vCPU ve RAM'in fiziksel kapasitenin üzerinde satılıp satılmadığındadır. Terimler standart olmadığı için paketin adı değil, sağlayıcının yazılı beyanı önemlidir. Ucuz VDS'lerin ucuz olmasının en yaygın nedeni, aynı donanıma daha çok sanal makine yerleştirilmesidir. Ayrıntılar ve kendi sunucunuzda steal time ölçümü VDS ile VPS farkı yazımızda.
Sorun: vCPU ve RAM overcommit ediliyor mu, ediliyorsa oran nedir? Kabul edilebilir cevap: Net bir evet ya da hayır ve yazılı bir oran.
4. RAM: tip ve miktar
Miktar iş yüküne göre belirlenir; tip ise güvenilirliği etkiler. Sunucu belleğinde ECC (Error-Correcting Code), tek bitlik bellek hatalarını algılayıp düzelttiği için tercih edilir. RAM'in ballooning gibi tekniklerle geri alınıp alınmadığını da sorun; garantili denilen belleğin yoğun saatlerde küçülmemesi gerekir.
Kabul edilebilir cevap: ECC bellek, paket belleğinin tamamının ayrıldığına dair yazılı beyan.
5. Disk: NVMe ve IOPS limiti
NVMe, SATA SSD'ye göre özellikle eşzamanlı küçük okuma-yazmalarda belirgin avantaj sağlar. Ancak sanal sunucuda disk paylaşılan bir kaynaktır ve sağlayıcı sanal makine başına IOPS ya da MB/sn sınırı koyabilir. "NVMe" etiketi, bu sınırın ne olduğunu söylemez. Test yöntemi NVMe ve IOPS rehberimizde.
Sorun: Depolama yerel NVMe mi, ağ depolaması mı? Okuma ve yazma için IOPS limiti var mı? Kabul edilebilir cevap: Rakamla verilen limitler ya da limit olmadığının açık beyanı.
6. Ağ: port hızı, trafik politikası, IPv6
Port hızı bağlantının üst sınırıdır; "paylaşımlı port" ifadesi bu bağlantının aynı donanımdaki sanal makinelerle birlikte kullanıldığını anlatır. Asıl önemli olan trafik politikasıdır: aylık kota mı, adil kullanım politikası mı, sınırsız mı? Kota aşıldığında hız mı düşürülüyor, ek ücret mi alınıyor? IPv6 desteğini ve ek IPv4 adresi alınıp alınamayacağını da sorun.
Kabul edilebilir cevap: Kota ve aşım koşullarının sözleşmede yazılı olması.
7. Lokasyon ve gecikme
Kullanıcılarınızın çoğu Türkiye'deyse Türkiye'deki bir veri merkezi gecikmeyi düşürür; mesafe, gecikmenin en büyük belirleyicisidir. Sağlayıcının verdiği test IP'sine kendi kullanıcılarınızın bulunduğu ağlardan ping ve mtr ile ölçüm yapın. Kişisel veri işliyorsanız verinin yurt dışına aktarımının KVKK kapsamında ayrı şartlara bağlı olduğunu da hesaba katın. Yerel VDS ile büyük bulut sağlayıcılarını lokasyon ve maliyet açısından Google Cloud, AWS ve VDS karşılaştırmamızda ele aldık.
8. Veri merkezi altyapısı ve uptime taahhüdü
Veri merkezinin enerji ve soğutma altyapısı kesinti riskini belirler. Uptime Institute'un Tier sınıflandırması bunu dört seviyede tanımlar: Tier I temel kapasite, Tier II yedekli kapasite bileşenleri, Tier III eşzamanlı bakım yapılabilirlik (herhangi bir bileşen IT işlemlerini etkilemeden kapatılabilir), Tier IV hata toleransı. Bir sertifikanın tasarım, inşa edilmiş tesis ya da işletme için verilmiş olabileceğini unutmayın. Uptime taahhüdünde ise yüzdenin yanında ölçüm yöntemi ve taahhüt karşılanmazsa ne olacağı yazılı olmalıdır.
Kabul edilebilir cevap: Sertifika türü ve kapsamı belgeyle gösteriliyor; uptime taahhüdünün telafi koşulları sözleşmede tanımlı.
9. Yedek ve snapshot
Yedek pakete dahil mi, ne sıklıkla alınıyor, kaç gün saklanıyor, sunucuyla aynı depolamada mı duruyor ve geri yüklemeyi kim yapıyor? Snapshot, sanal diskin belirli bir andaki görüntüsüdür ve güncelleme öncesi hızlı geri dönüş için idealdir; ancak aynı depolama sisteminde tutuluyorsa tek başına yedek sayılmaz. Yaygın kabul gören 3-2-1 kuralı üç kopya, iki farklı ortam ve bir kopyanın başka bir lokasyonda tutulmasını önerir. Sağlayıcı yedek alsa bile kritik veriler için kendi yedeğinizi planlayın ve geri yüklemeyi düzenli test edin.
10. DDoS koruması
DDoS (dağıtık hizmet engelleme) saldırıları iki katmanda gelir: bağlantıyı trafikle boğan ağ katmanı (L3/L4) saldırıları ve web uygulamasını hedefleyen uygulama katmanı (L7) saldırıları. Korumanın hangi katmanları kapsadığını, sürekli mi yoksa saldırı algılandığında mı devreye girdiğini ve büyük bir saldırıda sunucunuzun IP'sinin trafiğe kapatılıp kapatılmadığını sorun. Uygulama katmanı için WAF (Web Application Firewall) kuralları ayrıca gerekebilir.
Kabul edilebilir cevap: Kapsanan katmanlar ve saldırı anındaki prosedür yazılı olarak açıklanıyor.
11. Yönetim ve destek SLA'sı
SLA'da iki süreyi ayırın: ilk yanıt süresi (talebinizin ne kadar sürede ele alındığı) ve çözüm süresi. Destek kanallarını (bilet, telefon), çalışma saatlerini ve hangi işlerin kapsamda olduğunu netleştirin. Yönetilmeyen bir VDS'te işletim sistemi güncellemeleri ve güvenlik sizin sorumluluğunuzdadır; bu işleri kimin yapacağını baştan belirleyin. Model farklarını managed server rehberimizde, kendi yönetecekler için temel adımları Linux sunucu güvenliği yazımızda bulabilirsiniz.
12. Esneklik: yükseltme, iade, taahhüt
İhtiyacınız büyüdüğünde paketi yerinde yükseltebiliyor musunuz, IP adresiniz değişiyor mu, işlem ne kadar kesinti gerektiriyor? Disk küçültme çoğu sağlayıcıda mümkün değildir, bu yüzden diski ihtiyaçtan çok büyük seçmeyin. Uzun dönem taahhütlü indirimlerde erken ayrılma ve iade koşullarını okuyun.
Kabul edilebilir cevap: Yükseltme yöntemi, kesinti süresi ve iade koşulları yazılı.
Tek tabloda kontrol listesi
Son sütun Bulutzone'un Türkiye VDS paketleri içindir. Tire (–) olan satırlar bu yazıda yanıtlanmadı; bu soruları satış öncesinde doğrudan sorun.
| Kriter | Sağlayıcıya sorulacak soru | Kabul edilebilir cevap | Bulutzone'un cevabı |
|---|---|---|---|
| İşlemci | Model ve nesil nedir? | Açık model adı | Intel Xeon Platinum 8260 |
| Overcommit | vCPU ve RAM overcommit ediliyor mu? | Yazılı evet/hayır ve oran | – |
| RAM | Bellek tipi nedir, geri alınıyor mu? | ECC, tamamı ayrılmış | DDR4 ECC; 2–24 GB |
| Disk | Disk tipi ve IOPS limiti nedir? | NVMe ve rakamla limit | NVMe; IOPS limiti – |
| Ağ | Port hızı, trafik politikası, IPv6? | Yazılı kota ve aşım koşulu | 10 Gbit/sn paylaşımlı port; trafik politikası ve IPv6 – |
| Lokasyon | Veri merkezi nerede? | Kullanıcılara yakın, ölçülebilir | İstanbul Mars veri merkezi |
| Veri merkezi ve uptime | Tier sertifikası ve uptime telafisi? | Belgeli sertifika, yazılı telafi | – |
| Yedek | Sıklık, saklama süresi, konum? | Pakete dahil, ayrı depolama | Haftalık yedekleme dahil; saklama süresi – |
| DDoS | Hangi katmanlar korunuyor? | Yazılı kapsam ve prosedür | DDoS koruması var; kapsam – |
| Destek SLA'sı | Yanıt süresi ve kanallar? | Rakamla yanıt süresi | SLA-1 ücretsiz: destek bileti en geç 1 saat, telefon 09.00–16.00; SLA-2'de 24 saat telefon |
| Esneklik | Yükseltme ve iade koşulları? | Yazılı yöntem ve koşullar | – |
Hizmet durumunu status.bulutzone.com adresinden izleyebilirsiniz. 12 kriterin Bulutzone'daki karşılıklarını paket bazında görmek için VDS paket sayfasına bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Ucuz VDS neden ucuz?
En yaygın nedenler; yüksek overcommit oranı, eski nesil işlemci, düşük IOPS limitleri, pakete dahil olmayan yedek ve sınırlı destek saatleridir. Fiyat farkının hangi kalemden geldiğini bu yazıdaki sorularla ortaya çıkarabilirsiniz. Ucuz bir paket iş yükünüze yetiyorsa yanlış bir seçim değildir; önemli olan neyi feda ettiğinizi bilmektir.
Uptime garantisi ne demek?
Hizmetin belirli bir dönemde erişilebilir olacağı sürenin yüzdesidir. Örneğin yüzde 99,5'lik bir taahhüt, 30 günlük bir ayda yaklaşık 3,6 saatlik kesintiye izin verir; yüzdedeki küçük farklar kesinti süresinde büyük fark yaratır. Yüzde kadar önemli olan, kesintinin nasıl ölçüldüğü, planlı bakımların hesaba katılıp katılmadığı ve taahhüt karşılanmazsa hangi telafinin yapılacağıdır.
Deneme süresi olmayan bir VDS'i nasıl test ederim?
İlk hafta boyunca farklı saatlerde üç ölçüm yapın: vmstat veya mpstat ile steal time, fio ile disk gecikmesi ve IOPS, kullanıcılarınızın ağlarından ping ve mtr ile gecikme. Sonuçlar vaat edilenle uyuşmuyorsa sağlayıcıyla ölçümlerinizi paylaşın ve iade koşullarını baştan bildiğinizden emin olun.