Bir Web Sitesinin Sahibi Nasıl Öğrenilir? Gizli WHOIS Kayıtlarında Yasal Yollar

WHOIS · · Güncelleme: · 9 dk okuma · BulutZONE Teknik Ekibi

Bir web sitesinin sahibini öğrenmek için önce WHOIS veya RDAP sorgusu yapılır. Kişisel veriler gizliyse kayıt firmasının (registrar) sunduğu iletişim formu, sitenin künye sayfası ve IP adresinden bulunan hosting sağlayıcısının kötüye kullanım adresi kullanılır. Marka ihlallerinde UDRP veya .tr uyuşmazlık çözüm yolu, suç niteliğindeki durumlarda ise savcılık ya da mahkeme kararıyla bilgi talebi gerekir.

İlk adım için ücretsiz WHOIS sorgusu yeterlidir. Sonraki adımlar amacınıza göre değişir: iletişim kurmak, kötüye kullanımı bildirmek veya hukuki süreç başlatmak.

  1. WHOIS veya RDAP sorgusu yapın: Registrar'ı, kayıt tarihini, nameserver'ları ve varsa kötüye kullanım iletişim adresini not edin.
  2. Sitenin kendi bilgilerine bakın: İletişim, künye, hakkımızda ve gizlilik sayfaları çoğu zaman işletmenin unvanını içerir.
  3. Registrar üzerinden ulaşın: Gizli kayıtlarda registrar'ın iletişim formunu veya anonimleştirilmiş e-posta adresini kullanın.
  4. Hosting sağlayıcısını bulun: Sitenin IP adresinden barındırma firmasını ve onun kötüye kullanım adresini tespit edin.
  5. Gerekirse resmi yola gidin: Veri talebi için ICANN RDRS, alan adı uyuşmazlıkları için UDRP veya .tr uyuşmazlık çözüm yolu, suçlar için savcılık.

Önce WHOIS / RDAP sorgusu

Sorgu, sahibin adı gizli olsa bile alan adının hangi kayıt firmasında olduğunu, ne zaman kaydedildiğini ve hangi nameserver'ları kullandığını gösterir.

Domain sahibi sorgulama doğrudan bir ad ve telefon numarası vermeyebilir, ama sonraki adımlar için gereken ipuçlarını sağlar. Genel uzantılarda 28 Ocak 2025'ten beri yetkili kaynak RDAP'tır; ICANN Lookup veya registrar'ların sorgu araçları bu veriyi gösterir. Sonuçta özellikle şunlara bakın:

  • Registrar ve kötüye kullanım adresi: Genel uzantılarda registrar'ın adı ve abuse iletişim adresi genellikle kayıtta yer alır.
  • Kayıt tarihi: Birkaç gün önce kaydedilmiş bir alan adı, dolandırıcılık şüphesinde dikkate alınacak bir işarettir.
  • Kayıt sahibi alanları: Gizlilik hizmeti kullanılıyorsa bu hizmetin adı veya bir iletişim formu adresi görünebilir.

Sorgu sonucundaki alanların ayrıntılı açıklamasını WHOIS ve RDAP rehberinde bulabilirsiniz.

Sahip bilgisi neden görünmüyor?

Ad, adres ve telefon kişisel veridir; GDPR ve KVKK gibi düzenlemeler bu verilerin herkese açık yayımlanmasını sınırlar. Ayrıca kayıt sahibi ücretli veya ücretsiz bir WHOIS gizleme hizmeti kullanıyor olabilir.

Genel uzantılarda kayıt sahibi verilerinin yayımlanması GDPR'ın uygulanmaya başladığı 25 Mayıs 2018'den sonra büyük ölçüde sona erdi. Gizli kayıt, sahibin bilinmediği anlamına gelmez: ICANN kuralları kayıt sahibinden registrar'a doğru ve güncel bilgi vermesini ister. Bilgi vardır, yalnızca herkese açık değildir.

Gizli kayıtlarda iletişim yolları

Amaç yalnızca iletişim kurmaksa hukuki yollara gerek kalmadan registrar'ın iletişim kanalı, sitenin kendi sayfaları ve hosting sağlayıcısı üzerinden sonuç alınabilir.

Registrar'ın iletişim formu veya proxy e-postası

Gizli kayıtlarda kayıt sahibi e-postası alanında çoğu zaman bir web formunun adresi veya mesajları kayıt sahibine ileten anonimleştirilmiş bir e-posta adresi bulunur. Mesajınızı kısa tutun: kim olduğunuzu, neden ulaştığınızı ve size nasıl dönülebileceğini yazın. Registrar mesajı iletir, ama kayıt sahibinin yanıt verme zorunluluğu yoktur.

Sitenin iletişim ve künye sayfası

Ticari faaliyet yürüten siteler çoğu zaman iletişim, künye, mesafeli satış sözleşmesi veya KVKK aydınlatma metni gibi sayfalarda işletmenin unvanını ve adresini paylaşır. KVKK aydınlatma metinleri genellikle veri sorumlusunun kimliğini içerdiği için özellikle işe yarar. Bu sayfalarda bulunan unvanla şirketin resmi kayıtlarına da ulaşılabilir.

Hosting sağlayıcısını bulma (IP WHOIS)

Alan adının hangi IP adresine çözümlendiğini bulup o IP adresinin kime tahsis edildiğini sorgulayarak siteyi barındıran firmaya ulaşabilirsiniz. IP adresleri bölgesel internet kayıt kuruluşlarınca dağıtılır; Türkiye'nin de içinde bulunduğu bölgede bu kuruluş RIPE NCC'dir ve kayıtlar RIPE veritabanında tutulur.

# Ubuntu / Debian
sudo apt install dnsutils whois

# AlmaLinux / Rocky Linux
sudo dnf install bind-utils whois

# 1) Alan adının IP adresini bulun
dig +short A ornek.com

# 2) IP adresinin kime tahsis edildiğini sorgulayın
whois 203.0.113.10

Örnekteki 203.0.113.10, dokümantasyon için ayrılmış bir adrestir; kendi sorgunuzda ilk komutun verdiği adresi kullanın. RIPE kayıtlarında "org-name", "netname" ve "abuse-mailbox" gibi alanlar, IP bloğunun hangi kuruluşa ait olduğunu ve kötüye kullanım bildirimlerinin nereye gönderileceğini gösterir. Bu komutlar yalnızca sorgu yapar, sistemde değişiklik yapmaz.

Site bir içerik dağıtım ağı (CDN) arkasındaysa IP adresi hosting firmasına değil CDN sağlayıcısına ait çıkar. Bu durumda CDN sağlayıcısının kötüye kullanım formunu kullanın.

Kötüye kullanım (abuse) bildirimi

Site dolandırıcılık, oltalama veya telif ihlali içeriyorsa sahibini bulmaya çalışmak yerine doğrudan registrar'a ve hosting sağlayıcısına kötüye kullanım bildirimi yapmak daha doğrudan bir yoldur.

Phishing ve dolandırıcılık

Phishing (oltalama), bir banka, kargo firması veya kamu kurumu gibi davranarak kişilerden şifre, kart bilgisi veya kişisel veri toplamaya çalışan sahte sitelerdir. Böyle bir siteyle karşılaştığınızda:

  • Tam adresi (URL), ekran görüntülerini ve sayfayı gördüğünüz tarih ve saati kaydedin.
  • Registrar'ın ve hosting sağlayıcısının abuse adresine bu kanıtlarla bildirimde bulunun.
  • Siteye bilgi girdiyseniz vakit kaybetmeden bankanızla iletişime geçin ve şifrelerinizi değiştirin.
  • USOM'un sitesindeki duyuruya göre Türkiye'de siber ihbar süreçleri artık Siber Güvenlik Başkanlığı'nın siberguvenlik.gov.tr adresi üzerinden yürütülüyor.
  • Maddi zarar veya suç şüphesi varsa Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunun.

Telif ihlali

Telif ihlalinde muhatap çoğunlukla içeriği yayımlayan içerik sağlayıcı ve onu barındıran yer sağlayıcıdır. Bildiriminize eserin size ait olduğunu gösteren bilgileri, ihlal içeren URL'leri ve iletişim bilgilerinizi ekleyin. Alan adının kendisi ihlal içermiyorsa registrar genellikle içerikle ilgili bir işlem yapmaz; bu tür durumlarda doğru muhatap hosting sağlayıcısıdır.

Gizli kayıt verisi talebi: ICANN RDRS

Meşru bir gerekçeniz varsa genel uzantılı bir alan adının herkese açık olmayan kayıt verilerini ICANN'in RDRS sistemi üzerinden registrar'dan talep edebilirsiniz.

RDRS (Registration Data Request Service), ICANN'e göre tüketici hakları savunucuları, siber güvenlik uzmanları, kamu görevlileri, fikri mülkiyet uzmanları, kolluk görevlileri ve meşru ilgisi olan diğer kişiler için geliştirildi. Sistem 28 Kasım 2023'te iki yıllık bir pilot olarak açıldı; pilot 30 Kasım 2025'e kadar sürdü. ICANN yönetim kurulu, ICANN84 toplantısında RDRS'nin pilot sonrasında da iki yıla kadar işletilmeye devam etmesine karar verdi.

Bilinmesi gereken üç sınır vardır:

  • Katılım gönüllüdür: Talepler, sisteme katılan registrar'lara iletilir. Registrar katılımcı değilse doğrudan registrar'a başvurmanız gerekir.
  • Karar registrar'ındır: RDRS bir aracı sistemdir; talebi değerlendirip verinin paylaşılıp paylaşılmayacağına kayıt firması kendi yükümlülükleri çerçevesinde karar verir.
  • Yalnızca genel uzantılar: RDRS, gTLD kayıt verileri içindir; .tr gibi ülke kodlu uzantılar kapsam dışındadır.

Alan adı uyuşmazlıkları

Bir alan adı markanızı kötü niyetle kullanıyorsa sahibini bulmanız gerekmeden alan adının size devri veya iptali için idari bir süreç başlatabilirsiniz.

UDRP (gTLD)

UDRP (Uniform Domain-Name Dispute-Resolution Policy), ICANN'in genel uzantılar için belirlediği ve tüm ICANN akrediteli registrar'ların uymak zorunda olduğu uyuşmazlık çözüm politikasıdır. WIPO'nun açıklamasına göre şikâyetçinin üç unsuru birlikte kanıtlaması gerekir:

  1. Alan adının, şikâyetçinin hak sahibi olduğu bir markayla aynı veya karıştırılacak kadar benzer olması,
  2. Alan adı sahibinin alan adı üzerinde hakkı veya meşru bir menfaati bulunmaması,
  3. Alan adının kötü niyetle kaydedilmiş ve kötü niyetle kullanılıyor olması.

Başvuru, ICANN'in onayladığı uyuşmazlık çözüm sağlayıcılarından birine yapılır; WIPO Tahkim ve Arabuluculuk Merkezi bunlardan biridir. Sürecin sonucunda alan adı iptal edilebilir veya şikâyetçiye devredilebilir; UDRP tazminat talebi için bir yol değildir. WIPO'ya göre bazı ülke kodlu uzantılar da UDRP'yi veya ona benzer kuralları benimsemiştir.

.tr uyuşmazlık çözüm yolu

.tr alan adları için TRABİS kapsamında bir Uyuşmazlık Çözüm Mekanizması (UÇM) bulunur. TRABİS'in sık sorulan sorularına göre başvuru için şu üç şartın birlikte sağlandığının iddia edilmesi gerekir:

  • Alan adının sahip olunan veya ticarette kullanılan marka, ticaret unvanı, işletme adı ya da diğer tanıtıcı işaretlerle aynı veya benzer olması,
  • Alan adını tahsis ettiren tarafın alan adıyla ilgili yasal bir hakkı veya bağlantısının olmaması,
  • Alan adının kötü niyetle tahsis ettirilmesi veya kullanılması.

UÇM alternatif bir yoldur; dilediğiniz zaman mahkemeye de başvurabilirsiniz. TRABİS, yetkili uyuşmazlık çözüm hizmet sağlayıcıları olarak Bilgi Teknolojileri ve İnternet Güvenliği Derneği (BTİDER), TOBBUYUM Arabuluculuk ve Uyuşmazlık Çözüm Merkezi ve İstanbul Tahkim Merkezi'ni (ISTAC) listeler. Hakem kararı, TRABİS SSS'de sayılan tahsis iptali nedenlerinden biridir.

Türkiye'de yasal süreç

Bu bölüm genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye yerine geçmez. Somut bir uyuşmazlıkta veya suç şüphesinde bir avukata danışın.

5651 sayılı Kanun ve yer sağlayıcı

İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun (5651), internetteki tarafları tanımlar: içerik sağlayıcı bilgiyi üreten ve sunan, yer sağlayıcı hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten, erişim sağlayıcı ise kullanıcılara internet erişimi veren kişi veya kuruluştur.

Kanun'un 5. maddesine göre yer sağlayıcı, barındırdığı içeriği kontrol etmek veya hukuka aykırı bir faaliyet olup olmadığını araştırmakla yükümlü değildir; ancak Kanun'da öngörülen usule göre haberdar edildiği hukuka aykırı içeriği yayından çıkarmakla yükümlüdür. Yer sağlayıcı ayrıca trafik bilgilerini yönetmelikle belirlenen, bir yıldan az ve iki yıldan fazla olmayan bir süre saklamak ve bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini sağlamakla yükümlüdür. Bulutzone da BTK yetkili bir yer sağlayıcıdır.

Kişilik hakkı ihlallerini düzenleyen 9. maddenin Anayasa Mahkemesi'nin 11 Ekim 2023 tarihli kararıyla iptal edildiğini de not edelim. Bu tür ihlallerde hangi yolun izleneceğini güncel mevzuata göre bir hukukçuyla değerlendirmek gerekir.

İhbar Web

İhbar Web (ihbarweb.org.tr), 5651 sayılı Kanun kapsamında kurulan ve 23 Kasım 2007'den beri yayında olan bir ihbar merkezidir. Kanun'un 8. maddesinde sayılan suçlara ilişkin içerikler bildirilebilir: intihara yönlendirme, çocukların cinsel istismarı, uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanımını kolaylaştırma, sağlık için tehlikeli madde temini, müstehcenlik, fuhuş, kumar oynanması için yer ve imkân sağlama, Atatürk aleyhine işlenen suçlar ve yasa dışı bahis gibi.

Savcılık veya mahkeme kararıyla bilgi talebi

Dolandırıcılık, tehdit veya hakaret gibi suç şüphesi taşıyan durumlarda doğru yol, delillerle birlikte Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunmaktır. Registrar'ların ve yer sağlayıcıların tuttuğu kişisel verilere ve trafik bilgilerine bireysel başvuruyla ulaşmak genel olarak mümkün değildir; bu bilgiler soruşturma veya dava kapsamında yetkili makamlarca istenebilir. Alan adı veya hosting yurt dışındaysa süreç uluslararası adli yardımlaşma gerektirebilir ve uzayabilir.

Domain satın almak için sahibine ulaşmak

Amacınız alan adını satın almaksa registrar'ın iletişim formu, alan adında yayımlanan bir "satılık" sayfası veya alan adı pazar yerleri üzerinden teklif iletebilirsiniz.

Anlaşma sağlanırsa, alan adı hesabınıza geçene kadar bedeli tutan güvenilir bir aracı (escrow) hizmeti kullanın. Genel uzantılarda transfer için satıcının kilidi kaldırıp size yetki kodunu (EPP kodu) vermesi gerekir. .tr alan adlarında ise TRABİS'e göre devir, kayıt kuruluşunun formunun eksiksiz doldurulması ve mevzuatta belirtilen belgelerin iletilmesiyle yapılır.

Sık sorulan sorular

Gizli WHOIS kaydının sahibi kim?

Kayıt sahibi, alan adını kendi adına kaydettiren kişi veya kuruluştur; gizlilik hizmeti kullanılıyorsa sorguda bu hizmetin bilgileri görünür. Gerçek bilgiler registrar'da tutulur, ancak herkese açık sorguda gösterilmez.

Registrar kişisel bilgileri bana verir mi?

Genellikle yalnızca iletişim talebi üzerine vermez; mesajınızı kayıt sahibine iletebilir. Genel uzantılarda meşru bir gerekçeyle ICANN RDRS üzerinden talep yapılabilir. Suç veya dava söz konusuysa bilgi, yetkili makamların talebiyle paylaşılır.

Dolandırıcı bir siteyi nereye bildiririm?

Önce registrar'ın ve hosting sağlayıcısının abuse adresine kanıtlarla bildirimde bulunun. Türkiye'de siber olay ihbarları için siberguvenlik.gov.tr adresini, maddi zarar veya suç şüphesi varsa Cumhuriyet başsavcılığını kullanın. İçerik 5651 sayılı Kanun'un 8. maddesindeki suçlardan birine giriyorsa İhbar Web'e de bildirebilirsiniz.

.tr uzantılı bir sitenin sahibini nasıl öğrenirim?

TRABİS'in "Alan Adı Sorgu" sayfasından veya kayıt firmalarının sorgu araçlarından alan adının kaydını kontrol edin, ardından sitenin künye sayfasına ve hosting sağlayıcısına bakın. Marka uyuşmazlığında UÇM, suç şüphesinde savcılık yolu kullanılır.

Alan adının kayıt bilgilerini, registrar'ını ve kayıt tarihini ücretsiz WHOIS sorgusu ile görebilir, izleyeceğiniz yolu bu bilgilere göre belirleyebilirsiniz.

Kaynaklar

WHOIS konusundaki hizmetlerimiz için WHOIS sorgulama aracı sayfasına göz atabilirsiniz.

İncele

İlgili rehberler